Πέμπτη, 3 Αυγούστου 2017

Ἐλευθερίου Σιδέρη, Ἡ βιολογικοποίηση τῆς Ἠθικῆς

Ελευθεριου Σιδερη
Δρ Βιολογίας καὶ Ph.D. Γενετικῆς

«Ἡ βιολογικοποίηση τῆς Ἠθικῆς στὶς ἀπαρχὲς τοῦ 21ου αἰῶνα καὶ οἱ ἐπιπτώσεις της στὴν δημοκρατικὴ λειτουργικότητα τῆς Κοινωνίας»

Ἀκτῖνες 80 (2017) 123-136


Εἰσαγωγή
          Ἡ φράση «Βιολογικοποίηση τῆς Ἠθικῆς» εἶναι παρμένη ἀπὸ ἐναρκτήριο ὁμιλία τῆς Καθηγήτριας τῆς Φιλοσοφίας τοῦ Massachusetts Institute of Technology (MIT) Adina Roscies [1], σὲ ἕνα Συνέδριο τοῦ 2002 στὸ Stanford University. Στὸ Συνέδριο αὐτὸ ὁριοθετήθηκε ἕνα πρωτόφαντο καὶ ἔκτοτε ἐκρηκτικῶς ἀναπτυσσόμενο διεπιστημονικὸ γνωστικὸ πεδίο: ἡ Νευροηθική (Neuroethics). Ἡ Νευροηθική, σὲ συνδυασμὸ μὲ τὴ Βιολογία καὶ τὴ Γενετικὴ τῆς δομῆς καὶ λειτουργίας τοῦ Ἐγκεφάλου (Νευροβιολογία-Neurobiology καὶ Νευρογενετική-Neurogenetics ἀντιστοίχως) διερευνᾷ τὸν συσχετισμὸ ἐξειδικευμένων νοητικῶν λειτουργιῶν (συμπεριλαμβανομένων ἠθικῶν συναισθημάτων, σκέψεων, βουλητικῶν ἀποφάσεων) μὲ τὴν παράλληλο ἐνεργοποίηση ἐξειδικευμένων τμημάτων τοῦ ἐγκεφάλου, δηλαδή, τοῦ βιολογικοῦ ὑποβάθρου τῶν νοητικῶν λειτουργιῶν. Στὴν ὁμιλία της, μὲ τίτλο «Νευροηθικὴ κατὰ τὴ Νέα Χιλιετηρίδα», ἡ Καθηγήτρια A. Roscies προσδιόρισε ὑπὸ μορφὴ δύο ἐρωτήσεων καὶ τὸ γνωστικὸ πεδίο τῆς ἐπιστήμης τῆς Νευροηθικῆς, ἀλλὰ καὶ τὶς σοβαρότατες γιὰ τὴν κοινωνία ἐπιπτώσεις του: «Πῶς ἡ αὐξανόμενη ἀντίληψη τοῦ ἐγκεφάλου ὡς προσδιοριστικῆς (ντετερμινιστικῆς) μηχανῆς θὰ ὑπονομεύσει τὶς ἔννοιες τῆς Ἐλευθερίας τῆς Βουλήσεως ἢ τῆς Ἠθικῆς Ὑπευθυνότητας;» «Ἡ Βιολογικοποίηση τῆς Ἠθικῆς θὰ ὑπονομεύσει τὴν ἀξία τῆς Ἠθικῆς;» Τὰ δύο αὐτὰ ἐρωτήματα ἔχουν προκαλέσει τὸν ἔντονο προβληματισμὸ τῆς ἀκαδημαϊκῆς κοινότητας, ὄχι μόνον στοὺς χώρους τῶν Βιοϊατρικῶν Ἐπιστημῶν, ἀλλὰ καὶ τῆς Φιλοσοφίας, ἀκόμη καὶ τῆς Νομικῆς/Συνταγματολογίας [2].